حرام بودن باریک کردن موهای ابرو هم در قرآن و هم در حدیث پیامبر ص وارد شده است.
[النساء: 119].ترجمه آیه
«و بدیشان دستور می دهم و آنان آفرینش خدا را دگرگون می کنند».
ابن عربی در مورد این آیه می گوید:
پیامبر خدا ص افراد زیر را لعنت کرده است:
الف) کسی که خال کوبی می کند و کسی که خواستار خال کوبی است.
ب) کسی که ابروها را باریک می کند و کسی که خواستار باریک کردن آن باشد.
ج) کسی که دندانها را تیز و باریک می کند و کسی که خواستار آن است.
د) کسی که به خاطر زیبایی بین دندانهایش فاصله ایجاد می کند و با این کار آفرینش خدا را دگرگون می سازد.
واشمه: به زنی می گویند که یک نقطه یا خطوطی را از بدن زخمی می کند و در آن سرمه می ریزد و با حالت تکبر نمایان می شود. زنان با این حالت خود را برای مردان آرایش می دهند و مردانی از سرزمین جزيره صقليه و آفریقا آن را انجام می دادند تا نشانه ی مردانگی آنها در ابتدای خلقت باشد.
النّامصه: کسی که به خاطر زیبایی موها را می کَند. ابن عربی در ادامه می گوید: همة این کارها، دگرگون کردن آفرینش خداست و تغییر هیئت و قیافه می باشد که از دیدگاه اسلام حرام است. حسن البصري هم درست این فهم را از این آیه داشته اند.
ابن سعدی : در توضیح این آیه چنین می گوید:
این دگرگونی ها یعنی تغییر ظاهر به وسیله ی خال کوبی، تیز و باریک کردن دندانها، باریک کردن ابروها و ایجاد فاصله بین دندانها با هدف زیبایی فریب شیطان است که به این وسیله آنها را گول می زند تا خلقت و آفرینش خدا را تغییر دهند.
این اعمال نشانه ی اعتراض به خلقت وآفرینش و طعنه در حکمت و ارادة خداست.
با انجام چنین کارهایی عملاً اعلام می کنند کارهایی که با دست خود انجام می دهیم بهتر و خوبتر از خلقت و آفرینش خداست. و نوعی نارضایتی به تقدیر و تدبّر خدا می باشد. این شامل تغییر آفرینش داخلی هم می شود.
پیامبر ص می فرمایند: «لعنَ اللهُ الواشماتِ، وَالمستوشماتِ والنامصاتِ والمتنمصاتِ، والمتفلّجاتِ للحسنِ، المغیّراتِ خلقَ اللهِ».
خدا لعنت کند آن کسی که خال کوبی می کند و کسی که می خواهد برای او خال کوبی کنند، خداوند لعنت کند کسی که ابروها را باریک می کند و کسی که خواستار باریک کردن آنهاست، خداوند لعنت کند کسی که دندانها را به منظور زیبایی باریک و تیز می کند، اینها کسانی هستند که آفرینش خدا را دگرگون می کنند.
ابن منظور دربارة کلمة لعن چنین می گوید: أَبَیْتَ اللعنَ: جمله ای است که عرب ها در عصر جاهلیت برای تعریف و تمجید از پادشاهان به کار می بردند، به این معنی است که: ای پادشاه تو با آنچه که موجب نفرین و ظلم و ستم می شود مخالف هستی و مانع آن می شوی، و لعن یعنی: دوری از خیر، حتی بعضی نظرشان این است که لعن یعنی دوری از خدا، و خداوند هر کس را لعنت کند در واقع از رحمت و مهربانی او دور شده است و مستحق عذاب خواهد شد لذا هلاک می شود.
أبوداود در توضیح این حدیث شریف می گوید: اَلنّامِصه: زنی است که ابروها را زیبا و باریک می کند که این کار دگرگونی خلقت و آفرینش خداست.
اَلْمُتَنَمّصه: زنی است که خواستار باریک کردن ابروان خود است.
قاضی عیاض می گوید:
النامصه: زنی است که موها را از صورت خود و دیگران می کَند.
المتنمصه: کسی است که خواستار کَندن مو از صورت و ابروی خود است.
بعضی گفته اند در واقع النِّماص: فقط مخصوص برداشتن مو از دو تا ابرو است که آنها را باریک یا راست و درست می کند.
مروذی از امام احمد روایت می کند که برداشتن مو از صورت به وسیلة موچین قطعاً مکروه است و پیامبر ص کسی را که خواستار موچین کردن موهای خود است لعنت کرده است، و منظور از کراهت نزد امام احمد کراهت تحریمی است، دلیلش برای این مطلب همان حدیث پیامبر ص است که هر کس آنرا انجام دهد مورد لعنت قرار می گیرد، و روشن است که لعنت مخصوص گناهان کبیره است. تراشیدن و کوتاه کردن این موها نیز شامل کندن می شوند.
ابن علان می گوید: نهی فقط شامل موهای ابرو و موهای اطراف صورت می باشد.
ابن أثیر گفته است: اَلنَّمصُ: یعنی نازک کردن و باریک نمودن ابروها به خاطر زیبا کردن آنها همانطور که در بررسی لغوی آن گذشت.
نووی گفته است: النّامصه: زنی است که موی ابروی دیگران را به منظور زیبایی باریک می کند و برمی دارد. و متنمصه زنی است که خواستار این عمل باشد.
دانشمند بزرگ علامه مُناوی چنین می گوید: النّامصه: به زنی می گویند که خواهان برداشتن موی صورت و ابروها با موچین است.
امام ذهبی در كتاب (الکبائر) قسمت درست بودن لعنت برای کسانی که گناهان نامشخص و غیر مشهور انجام می دهند، می گوید:
پیامبر ص فرموده است: «لعنَ اللهُ النّامصةَ ... » امام ذهبی گفته است: نامصه زنی است که موی ابروی دیگران را برمی دارد و متنمصه زنی است که این کار بر روی او انجام می گیرد.
ابن حجر هیتمی در کتاب الزواجر عن ارتکاب الکبائر می گوید:
النّامصه: زنی است که ابروها را زیبا می کند تا اینکه باریک شود. أبوداود نیز نظر ابن حجر هیتمی را تأیید می کند. ولی آنچه خطابی و غیر او در رابطه با النّامصه گفته اند مشهورتر و بهتر است، مبنی بر اینکه النّامصه از مادة النمص به معنی برداشتن موی صورت است. با توجه به بررسی گفته های اغلب علماء و دانشمندان به این نتیجه می رسیم که أَلنَّمص به معنی برداشتن موی ابروها است. از أئمة بزرگوار مثل جلال الدین سیوطی و امام السندی و خطابی و شوکانی و بقیه ی امامان و بزرگواران که قبلاً نام بردیم، روایت شده است که النمص عام است؛ یعنی برداشتن موی صورت که ابروها نیز شامل آن می شود.
بی مناسبت نیست که در اینجا نظرات دانشمندان معاصر را در رابطه با حکم برداشتن و باریک کردن موی ابروها بیان کنیم:
· سؤال: از دانشمند بزرگوار شیخ عبدالعزیز بن باز پرسیده شد:
حکم کم کردن موهای اضافه از ابروها چیست؟
جواب: برداشتن و کم کردن موی ابروها درست نیست، چون از پیامبر ص روایت شده است «لعنَ اللهُ النّامصةَ والمتنمصةَ» خداوند زنی را که موی ابروها را باریک یا برمی دارد و زنی که خواستار انجام این کار است لعنت کرده است.
اهل علم و دانش توضیح داده اند که برداشتن و گرفتن موی دو تا ابرو شامل اَلنَّمص می شود.
· سؤال: از استاد بزرگوار شیخ محمد بن صالح عثیمین پرسیده شد:
حکم برداشتن و یا کم کردن بعضی از موهای اضافه از ابرو چیست؟
جواب: برداشتن مو از ابروها اگر به صورت کندن باشد این همان نمص (یعنی باریک کردن ابروهاست) و رسول الله ص کسی که این کار را انجام می دهد و کسی که خواستار انجام آن است، نفرین کرده است، و این عمل از گناهان کبیره می باشد. این عمل مخصوص زنان است چون غالباً آنها این کار را برای زیبایی انجام می دهند. و اگر چنانچه مردی این کار را انجام دهد او هم مثل زنان از طرف خدا مورد لعن و نفرین قرار می گیرد، از این عمل ناشایست به خدا پناه می بریم. و اگر این عمل بدون کندن باشد مثل کوتاه کردن یا تراشیدن، بعضی از اهل علم آن را مثل کندن حرام می دانند چون دگرگونی خلقت و آفرینش خداوند است، پس تفاوتی نیست که کندن یا کوتاه کردن یا تراشیدن باشد.
این نظریه بدون شک مطمئن ترین نظریه می باشد پس بر شخص مسلمان زن یا مرد لازم است از این عمل دوری کند.
· سؤال: از استاد بزرگوار شیخ عبداله بن جبرین پرسیده شد:
حکم برداشتن موی ابروها چیست؟
جواب: برداشتن موی ابروها و باریک کردن آنها جایز نیست و این برداشتن و باریک کردن همان چیزی است که از آن نهی شده است پیامبر ص کسانی را که این کار را می کنند و یا خواستار آن هستند به خاطر تغییر خلقت خدا لعنت کرده است.
· استاد عالیقدر شیخ ناصرالدین ألبانی در کتاب: (آداب الزفاف) آداب عروسی چنین می گوید:
برداشتن موی ابروها به وسیله ی زنان یا به شکل کمان و هلال درآوردن آن به گمان خود برای زیبا جلوه دادن، از کارهایی است که رسول خدا محمد ص آن را حرام و ممنوع کرده است و انجام دهندة آن را نفرین و لعنت کرده است. ایشان می فرمایند: «لعنَ اللهُ الواشماتِ والمستوشماتِ والنامصاتِ والمتنمصاتِ والمتفلِّجات للحسن المغیّراتِ لخلقِ اللهِ».
خداوند زنانی را که خال کوبی می کنند و یا خواهان خال کوبی هستند و زنانی که ابروها را باریک و نازک می کنند و یا زنانی که خواستار این کار هستند و زنانی که به خاطر زیبایی دندان هایشان را تیز و باریک می کنند لعنت می کند چون خلقت و آفرینش خدا را دگرگون و تغییر می دهند.
* استاد محمود محمد شاکر در حاشیه و نظریه ای که بر تفسیر طبری نوشته است می گوید:
ألمتنمصه و النامصه: به زنی می گویند که موی ابرویش را با موچین برمی دارد و آن را باریک و دراز و راست و درست می کند.
· سؤال: از استاد بزرگوار شیخ عبدالعزیز بن باز در مورد حکم برداشتن مویی که در صورت زن می روید، سؤال شد؟
ایشان جواب دادند: پاسخ این سؤال توضیح دارد: اگر آن مو عادی باشد برداشتن آن درست نیست «لعنَ اللهُ النامصة المتنمصة» خداوند زنی را که موی ابروها را باریک می کند و زنی که خواهان برداشتن آن است نفرین و لعنت کرده است.
النَّمص گرفتن موی صورت و أبروهاست. ولی اگر آن مو چیز زائد و اضافه باشد مثلاً باعث زشتی خلقت و آفرینش شود مثل سبیل و ریش (برای زنان) در این صورت برداشتن آنها اشکالی ندارد و گناه نیست چون خلقت و قیافة زن را زشت می کند و به زن ضرر می رساند.
· سؤالی متوجه هیئت دائمی افتاء شد مبنی بر اینکه: حکم اسلام در رابطه با کندن موی بین دو ابرو چیست؟
جواب: کندن و برداشتن آن جایز و درست است، چون جزو ابروها به حساب نمی آید.
· از استاد گرامی شیخ عبدالعزیز بن باز پرسیده شد که اگر زن سر و ابروی خود را بتراشد و کلاه گیس (موی مصنوعی) بپوشد چه حکمی دارد؟
جواب: برای زن جایز نیست سرش را بتراشد مگر اینکه ضرورتی پیش آید چون ترمذی و نسائی از علی س روایت کرده اند که پیامبر ص زن را از تراشیدن سر بر حذر داشته است.
أما تراشیدن موی ابروها یا کم کردن آنها یا گرفتن دور و بر و تراشیدن و کندن آن، به منظور آرایش همانطور که بعضی از زنان امروزی آنرا انجام می دهند حرام است چون تغییر و دگرگونی در خلقت و آفرینش خداوند است و پیروی از شیطان است که انسان را فریب می دهد و او را به تغییر خلقت و آفرینش خدا وامی دارد. خداوند تبارك وتعالى می فرماید:
[النساء: 116 119].ترجمه آیه
« خداوند، شرك به او را نمىآمرزد; (ولى) كمتر از آن را براى هر كس بخواهد (و شايسته بداند) مىآمرزد. و هر كس براى خدا همتايى قرار دهد، در گمراهى دورى افتاده است. آنچه غير از خدا مىخوانند، فقط بتهايى است (بىروح)، كه هيچ اثرى ندارد; و (يا) شيطان سركش و ويرانگر است. خدا او را از رحمت خويش دور ساخته; و او گفته است: «از بندگان تو، سهم معينى خواهم گرفت! و آنها را گمراه مىكنم! و به آرزوها سرگرم مىسازم! و به آنان دستور مىدهم كه (اعمال خرافى انجام دهند، و) گوش چهارپايان را بشكافند، و آفرينش پاك خدايى را تغيير دهند! (و فطرت توحيد را به شرك بيالايند!)» و هر كس، شيطان را به جاى خدا ولى خود برگزيند، زيان آشكارى كرده است».
برچسب:
نویسنده: دوستان